Çelik Yapıların Artıları ve Eksileri

PAYLAŞ

Çelik, demir elementinin karbon ile bileşiminden oluşan bir alaşımdır. Yapısındaki karbon miktarı çeliğin sınıfını belirlemektedir. Karbon miktarının artması çeliğin dayanımını arttırsa da esnekliğini kaybetmesine neden olur. 19.yüzyılın ortalarında seri üretimene başlanan çelik, 20. yüzyılın başlarında gelişen yapı teknikleriyle oldukça popüler olmuştur. Çelik yapıların inşa edilmesi birinci dünya savaşından sonra yaygın olarak görülmektedir.

 

İskoçya’daki Firth of Forth Köprüsü

Firth of Forth köprüsü 1883 – 1890 yılları arasında Sir John Fowler ve Benjamin Baker tarafından inşa edilmiştir. Tüm köprüde 42000 ton çelik kullanılmış ve 10.000 işçi çalışmıştır.

Modern inşaatta çelik yapı, ağır endüstriyel binalar, çok katlı binalar, ekipman destek sistemleri, altyapı, köprüler, kuleler, havaalanı terminalleri gibi hemen hemen her tür yapı için kullanılır. Çelik yapı, yükleri taşımak ve tam sağlamlık sağlamak için birbirine bağlanan ‘yapısal çelik’  bileşenlerinden oluşan metal bir yapıdır. Yapısal çelik, bir projenin uygulanabilir özelliklerine uyması için belirli bir şekil ve kimyasal bileşim ile üretilmiş çelik yapı malzemesidir. Her projenin teknik özelliklerine bağlı olarak, çelik bölümler, sıcak ve soğuk haddeleme işlemi ile yapılan çeşitli şekillere, boyutlara ve göstergelere sahip olabilir.

Çin’de bulunan Jiangzhour Bay Köprüsü

Quingdao ve Houngdao şehirlerini birbirine bağlayan 41 km uzunluğundaki bu köprünün inşasında 450.000 çelik kullanılmıştır. 6 milyon dolar maliyetle inşa edilen köprü, günümüzün en önemli çelik yapılarından bir tanesi olarak görülmektedir.

Çelik Yapıların Artıları

  • Yüksek mukavemetli olduğundan malzeme gideri oldukça az olur, kullanıldığı yapının öz ağırlığını da büyük ölçüde azaltır.
  • Çelik yapıları söküp malzemesini yeniden kullanma olanağı vardır.
  • Değişiklik ve takviye yapılması oldukça kolaydır.
  • Yapım sırasındaki kusurları sonradan tespit edip düzeltmek oldukça kolaydır.
  • Uygun bakım koşulları sağlanırsa ömür boyu kullanılır.
  • Çelik küçük kolonlara sahiptir bu sayede daha fazla mimari özgürlük verir.
  • Beton içinde olmadığı için kontrolü daha kolaydır malzemeden çalınamaz.
  • En önemli avantajı depreme en dayanıklı yapı sistemi olmasıdır.
  • Atolye ve fabrikalarda yapılabildiği için hava koşullarından etkilenmez ve inşaat süresini kısaltır.
  • Homojen bir yapısı olduğu için statik hesaplamalarda hata payı çok düşüktür.

Çelik Yapıların Eksileri

  • Ses ve ısı açısından çok iyi bir iletkendir, bu yüzden çok iyi bir yalıtım yapılmalıdır ki bu da maliyetini yükseltir.
  • Isıya fazla dayanıklı değildir yüksek derecelerde mukavemeti zayıflar ve iyi bir iletken olduğu için de bu zayıflama tüm bölgelere çok hızlı bir şekilde ilerler.
  • Hava etkenleri ve rutubete karşı dayanıksızdır paslanma yapar bu yüzden düzenli olarak boya yapılması gerekir.
  • Çelik esneklik özelliğini kaybetmesi durumunda ani kırılmalarmeydana gelebilir.
  • Çelik herhangi bir doğrultuda kalıp olamaz. Yalnızca başlangıçta kesitlerin bulunduğu formda kullanılabilir.
  • Çelik sadece üretildiği çelik tesislerinde bulunur. İnşaat sahasında bulunabilecek beton veya diğer malzemelerden farklı olarak inşaat alanına uzun mesafeler boyunca taşınması gerekmektedir.

Kaynakça

1.http://www.steelforce.com.au/Benefits-of-steel-in-construction-bgp4201.html

2.http://wasatchsteel.blogspot.com/2013/04/why-is-steel-used-in-construction.html

Tünel Mühendisliğinin Gelişimi

Denizin Üstünde Bir Şehir: Palmiye Adaları

Dünyadaki En Uzun Yatay Gökdelen

BİR CEVAP BIRAK

Lütfen yorumunuzu giriniz
Lütfen isminizi buraya giriniz